Fiat BertoneAls een van de meest geproduceerde auto's met middenmotor-constructie mag de X1/9 zich nog steeds verheugen in een grote schare liefhebbers. Het is voor velen duidelijk dat de X1/9 met de styling van zijn ontwerper Nuccio Bertone, de door Fiat ontwikkelde techniek en pure Italiaanse schoonheid, levendigheid en "vuur", alle ingrediënten bevat voor een "klassieker van morgen".

Fiat 1300 1972DE X1/9 - HET BEGIN
De styling en constructie van de X1/9 is speels, geraffineerd en mooi terwijl de praktische bruikbaarheid van de auto (met een bagageruimte voor en achter) bij het ontwerp niet uit het oog werd verloren.
De officiële persintroductie van de Fiat X1/9 vond plaats in 1972 op Sicilië. De reacties van het publiek en de internationale pers waren positief en enthousiast. Immers, de Fiat X1/9 was een betaalbare middenmotor sportwagen met een zeer aantrekkelijke en moderne styling, een fenomenale wegligging en een interessante techniek.
De 1298 cc motor leverde een vermogen van 75 pk (55 kW) bij 6000 omw./min. Met een gewicht van 880 kg betekende dat een topsnelheid van 170 km/h en een acceleratie van 0-100 km/h in 13,8 sec. De X1/9 was verder o.a. uitgerust met een onafhankelijke wielophanging en MacPherson telescoop schokdempers, tandheugel stuurinrichting, hydraulisch bediende schijfremmen rondom en 4,5J x 13 velgen met 145 SR 13 banden.
Opvallend waren ook de brutaal scherpe kleuren waarin de X1/9 gespoten was (zoals o.a. citroengeel, appelgroen en fel rood). In de loop van zijn bestaan heeft de Xl/9 eigenlijk geen grote uiterlijke veranderingen ondergaan.

Fiat Seriespeciale 1976DE X1/9 SERIE SPECIALE
In 1976 werd (ter gelegenheid van het 50.000e exemplaar dat de fabriek verliet) de X1/9 SERIE SPECIALE geïntroduceerd. Uiterlijk is deze speciale uitvoering herkenbaar aan de "wafelstriping" rondom, de extra zwarte kunststof frontspoiler, Carello mistlampen, een prachtig gestreept stoffen interieur en nieuw instrumentenpaneel met geel/oranje en rood voor de aanduidingen.
Elke X1/9 uit deze Serie Speciale droeg op het rechter voorscherm een bijzonder plaatje met daarop de nationale vlag (van het betreffende land waar de auto geleverd werd), het productienummer en de handtekening van de meester Nuccio Bertone.
Aan de zijkanten van de auto, ter hoogte van de rollbar, was de aanduiding X1/9 aangebracht. Bovendien waren als extra leverbaar de fraai gevormde 3-spaaks lichtmetalen 5J x 13 Bertone velgen met 165/70 SR 13 banden.

Fiat lido 1978DE X1/9 LIDO
In 1977 lanceerde Bertone de X1/9 LIDO (genoemd naar de gelijknamige nachtclub in Parijs). Motorisch/technisch en qua carrosserie was deze versie identiek aan de standaard X1/9. De Lido was alleen leverbaar in metallic zwart met witte stoel- en (deur)panelen bekleding. De bumpers waren verchroomd i.p.v. matzwart terwijl ook de Bertone velgen standaard waren. Op de zijkanten van de auto was een subtiele striping aangebracht met ook nu de aanduiding X1.9 op de zijkanten van de rollbar.

Fiat Corsa 1975DE X1/9 CORSA
Behalve de X1/9 Serie Speciale en X1/9 Lido presenteerde Bertone in 1975 tijdens de Autosalon van Brussel nog een bijzonder aangeklede X1/9: de CORSA.
Deze X1/9 Corsa was o.a. uitgerust met zeer fraaie en brede velgen (waardoor de voor- en achterschermen iets uitgebouwd moesten worden met verbredingsstrips), een zwarte kunststof achterspoiler (gemonteerd op het kofferdeksel), de aanduiding "X1/9 CORSA" op de portieren en (als wellicht meest opvallende detail) de kuipstoelen van de Lancia Stratos HF.

Fiat 1500 1978DE X1/9 1500
Echt grote veranderingen vonden er plaats in het najaar van 1978 toen de X1/9 een ander hart kreeg in de vorm van de nieuwe (van de Fiat Ritmo afgeleide) 1498 cc motor met vijfversnellingsbak. Het vermogen groeide hiermee tot 85 pk/62,5 kW. De topsnelheid bedroeg 180 km/h terwijl de acceleratie 0-100 km/h ongeveer 12 sec. vergde.
Tegelijkertijd met deze motorische veranderingen werd de X1/9 voortaan uitgerust met grote aluminium schokabsorberende "Amerikaanse" bumpers, een nieuwe en hogere motorkap, nieuw gestileerd interieur (dashboard en stoelen), andere versnellingspook en stalen 5J x 13 "klavertje vier" velgen met 165/70 SR 13 banden.
Het resultaat van al deze ingrepen en veranderingen was een iets snellere en meer comfortabele auto. Rond 1980 vonden er nog enkele kleinere veranderingen plaats. Zo werd de Fiat X1/9 5-speed uit de "2e serie" o.a. uitgerust met een van binnenuit verstelbare buitenspiegel en een Bertone typeplaatje op het dashboard.
Het werd helaas steeds meer duidelijk dat de populariteit van de X1/9 inmiddels zijn hoogtepunt wel bereikt had en de verkoopcijfers liepen zienderogen terug. Fiat besloot daarom in het voorjaar van 1982 de X1/9 uit het leveringsprogramma te nemen.

Fiat Bertone 1981DE X1/9 BERTONE
Dit betekende echter niet het einde van bijna 10 jaar X1/9 leven!
Carozzeria Bertone, die tot dan toe de productie en assemblage van de body/chassis units voor zijn rekening had genomen, was van mening dat de elegante tweezitter nog vitaal genoeg was en besloot derhalve de gehele productie en distributie in eigen beheer uit te voeren en te centraliseren in de Bertone fabriek te Grugliasco/Turijn. In feite was deze beslissing al in 1981 genomen, maar Fiat handhaafde de X1/9 nog in het leveringsprogramma tot begin 1982.
In september 1981 begon Bertone met de assemblage van een "nieuwe generatie" X1/9’s, bestemd voor de Amerikaanse markt. Het Fiat embleem verdween en daarvoor in de plaats pronkte het fraaie Bertone logo op de X1/9 die vanaf nu BERTONE X1/9 zou heten. De aanduiding Fiat verhuisde naar de B-pilaar.

Fiat Bertone in 1982DE X1/9 BERTONE "IN"
Vanaf 1982 was deze overgangsperiode achter de rug en presenteerde Bertone de speciale BERTONE "IN" versie. Voor de Verenigde Staten werd de X1/9 uitgerust met een brandstof injectiesysteem en een vermogen van 75 pk.
De aanduiding IN had betrekking op "Injection" (voor de USA). Andere interpretaties waren "In Fashion" of "In Vogue". Mechanisch/technisch veranderde er niets aan de auto (met uitzondering van het injectie systeem voor de USA). De Bertone IN was gespoten in twee metallic kleuren (bovenzijde zilvergrijs, onderzijde zwart/antraciet) en voorzien van rood lederen bekleding en elektrisch te bedienen ramen. Bovendien was hij standaard uitgerust met de bekende 3-spaaks Bertone velgen. Op het dashboard was een plaquette aangebracht met daarop het productienummer en de handtekening van Nuccio Bertone.
In Nederland was deze "vernieuwde" Bertone IN officieel echter niet meer leverbaar. Vanaf 1983 presenteerde Bertone de X1/9 ook in andere kleuren en kleur combinaties.

De naam Fiat verdween definitief van de B-pilaar en werd vervangen door die van Bertone. Daarboven was een transfer aangebracht met de (verticale) typeaanduiding X1/9. Vanaf 1994 werd de X1/9 uitgerust met lichtmetalen Bertone velgen en andere kleuren en kleur combinaties in het bekende "two tone" (2 kleuren) patroon. Als extra was ook een rood of zwart lederen bekleding verkrijgbaar. Op het dashboard was een bijzondere plaquette aangebracht met (in groen) de handtekening van Nuccio Bertone.

Fiat Bertone vs 1986DE X1/9 BERTONE 1985 UITVOERING
Vanaf september 1985 werd de Bertone X1/9 opnieuw op de Nederlandse markt geïntroduceerd in 2 uitvoeringen:
· Bertone X1/9, 1498 cc, 85 pk/63 kW
· Bertone X1/9, 1498 cc, 77 pk/56 kW met injectie en katalysator
De auto was standaard o.a. uitgerust met elektrisch te bedienen ramen, getint glas rondom, automatische veiligheidsgordels, mistachterlicht en van binnenuit verstelbare buitenspiegels.
In 1987 heeft de X1/9 ook enkele "cosmetische" wijzigingen ondergaan zoals o.a. met leer bekleed stuur, nieuwe versnellingspook en luxe stoffen stoel- en deurpanelenbekleding, nieuwe fraaie Bertone-velgen, motorkap gespoten in dezelfde kleur als de carrosserie, brede zwarte beschermstrips van kunststof gemonteerd op de portieren en gedeelte van voorschermen, alle (voorheen verchroomde) sierstrips uitgevoerd in matzwart, strips met de aanduiding "Bertone" op binnenzijde dorpels (interieur).
In juni/juli 1988 werd de Bertone X1/9 definitief uit de produktie genomen.

Fiat Bertone Granfinale 1989DE X1/9 BERTONE GRAN FINALE
Als laatste uitvoering is de X1/9 afgeleverd als de "Gran Finale".

Het aantal geproduceerde X1/9’s in de periode 1972-1988 bedraagt zo’n 170.000 stuks